سیاست نو

حال نگاهی تفصیلی به این رسوایی بزرگ داریم:

زمان : 13 آبان 1365 سالگرد تسخير سفارت آمريکا

مکان : تهران

آیت ا... هاشمي رفسنجاني رئيس وقت مجلس شوراي اسلامي در سخنراني خود در سالگرد تسخير سفارت آمريکا توسط دانشجويان پيرو خط امام دست به يک افشاگري داغ زد. وي در اين سخنراني به سفر" رابرت مک فارلين" مشاور امنيت ملي کاخ سفيد با نام مستعار" شون دولين" همراه با پاسپورت ايرلندي به تهران اشاره مي کند.البته پيش از افشاگري 13 آبان آیت ا...  هاشمي رفسنجاني مجله عربي الشراع چاپ بيروت در شماره دوم نوامبر 1986 (11 آبان 1365) اين خبر را فاش کرده بود .اين که اين خبر چگونه سر از الشراع در آورد و ناگهان به خبر روز تبديل شد و اين که چه کسي اين خبر را به الشراع داده بود خود جاي سوال دارد!!

به هر حال "مک فارلين " به همراه يک فروند هواپيماي حامل اسلحه هاي خريداري شده توسط جمهوري اسلامي وارد ايران شد.

کلت ، کيک و انجيل امضاشده توسط رونالد ريگان (رئيس جمهور وقت آمريکا) هداياي همراه مک فارلين بود که به نشانه حسن نيت همراه خود آورده بود.

علي اکبر هاشمي رفسنجاني در مورد ماجراي مک فارلين در سال 1366 به کيهان هوايي مي گويد: « از همان روزهاي اوليه جنگ همه دنيا مي دانستند که سيستم نظامي ما به دليل برجاي ماندن از زمان شاه مخلوع ، آمريکايي و غربي است و همه مي دانند که کشوري که از نظر سطح ترقي مثل ايران است قدرت اينکه امکانات را خودش تهيه کند ندارد ، لذا براي ما کاملا طبيعي بود که سيستم نظامي موجود را حفظ کرده و آن را تدارک کنيم.»

همين امر سبب شد که ايران براي تداوم جنگ با عراق و دفاع از کشور درصدد تامين تسليحات خود برآيد.

رفسنجاني در ادامه مصاحبه خود با کيهان هوايي با اشاره به نقش دلالان اسلحه در اين قضيه مي گويد:« شايد ده يا بيست بار از مسئولان کشور شنيديد که مابه هر حال از جيب همين غربي ها ، دلال ها و يا کمپاني هاي غربي آنها را بيرون مي آورديم با واسطه ، بي واسطه ، گرانتر و گاهي ارزانتر.»

طبق گفته هاي هاشمي رفسنجاني ايران با استفاده از دلال هايي چون منوچهر قرباني فر و يا عدنان خاشقچي به خريد موشک هاي هاگ ، قطعات اف 14 و.... مي پردازد. سوي ديگر اين قضيه که آمريکايي ها بودند خيال مي کردند که مي توانند از نفوذ معنوي جمهوري اسلامي بر مقاومت اسلامي بويژه در لبنان براي آزادي گروگانهاي آمريکايي استفاده کند و به همين دليل به ايران اسلحه مي فروختند. از سوي ديگر در اين جريان رژيم صهيونيستي نيز يک پاي ماجراست . حضرت امام خميني (ره) وقتي متوجه ورود اسراييل به بازار خريد اسلحه ايران مي شوند مي فرمايند: « اسراييل دست به دريا هم که بزند دريا نجس مي شود.»

اما اسراييل که دنبال مقاصد شوم خود بود دست از رفتار خود برنمي دارد و وارد گفتگو با آمريکا مي شود و در نهايت پيشنهاد فروش اسلحه به ايران از طريق آمريکا را مي دهد. استدلال  اسراييل اين بود که تا موقعي طرفين درگير در جنگ به بن بست نرسيده اند بايد از طولاني شدن جنگ دفاع کرد و پيشنهاد فروش اسلحه به ايران هم روي همين استدلال استوار بود.

پس از افشاي جريان ورود مک فارلين به تهران که به دستور حضرت امام خميني (ره) صورت گرفت و در حالي که رژيم صهيونيستي به نوعي در اين قضيه زير سوال رفته بود بيانيه اي ازسوي اسحاق شامير منتشر شد که در آن تاکيد شده بود که « دولت اسراييل تاييد مي کند که به درخواست آمريکا در انتقال تسليحات به تهران همکاري کرده است و وجه اين تجهيزات توسط يک نماينده ايراني به بانکي در سوئيس واريز شده است.»

نام فرد مورد ادعاي اسرائيل هرگز افشانشد(!!) اما نام دو دلال ديگر که آیت ا... هاشمي رفسنجاني نيز به آنها اشاره کرده بود پس از اين افشاگريها برسر زبانها افتاد ، منوچهر قرباني فر و عدنان خاشقچي سرمايه دار اهل عربستان سعودي .

ارتباط قربانيفر و خاشقچي چگونه شکل مي گيرد؟

خود خاشقچي در مصاحبه اي با مجله آلماني اشترن در 1985 که در کيهان نيز چاپ شد در اين زمينه مي گويد:

« من و قرباني فر در يک نمايشگاه فرش در آلمان با هم آشنا شديم . قربانيفر در تحليلي ادعا کرد که در ايران سه خط سياسي وجود دارد . خط اول از نظر سياست داخلي و خارجي طرفدار غرب است ، خط دوم در سياست حالت راديکال و بنياد گرايي دارد وخواهان صدور انقلاب است و خط سوم از نظر سياست خارجي موضعي خصمانه نسبت به غرب دارد  ولي از نظر خط سياست اقتصادي ليبرال است . وي (قرباني فر) به من (خاشقچي) پيشنهاد داد که به خط اول کمک کنيم تا راديکال ها کنار گذاشته شوند .»

خاشقچي يک سرمايه دار عربستاني است که بنابر شواهد ارتباطات گسترده اي با رهبران منطقه خاورميانه داشته است. وي بنا بر تحليل قرباني فر و براي عملي کردن اين پيشنهاد به سراغ سعودي ها مي روند اما آنها قبول نمي کنند که اين نقش را بازي کنند. وي سراغ مصري ها هم مي رود اما بنا بر دلايلي آنها هم حاضر نمي شوند نقش اين حلقه واسط را اجرا کنند. خاشقچي در نهايت ملاقاتي بين قرباني فر و رئيس سابق موساد در 15 جولاي 1985 ترتيب مي دهد و سپس نامه اي به مک فارلين مشاور امنيت ملي کاخ سفيد مي نويسد.

در سپتامبر 1985 اولين محموله اسلحه خريداري شده توسط ايران ، شامل يک هواپيما پر از موشک "تاو" و" هاوگ" از تل آويو به تبريز آمد. به نوشته روزنامه کيهان در سال 1365 اسراييل انتظار داشت که در پي اين اقدام ، باکلي مسئول دفتر سيا در بيروت آزاد شود غافل از اينکه وي مرده بود و سيا خبر داشت ولي اسرائيل را در جريان قرار نداده بود.

آیت ا... هاشمي رفسنجاني در سال 1382 به روزنامه همشهري در مورد مک فارلين مي گويد:  « مك فارلين كه به ايران آمد، بنا بود مقدار قابل توجهي سلاح هم بياورد. اما چند كانتينر قطعات مورد نياز ما را با هواپيما آوردند. تعدادي موشك  هاگ اسرائيلي هم آوردند كه مدتها در فرودگاه ماند و آنها مجبور شدند پس بگيرند.»

هاشمي رفسنجاني مي افزايد: « آنها (آمريکايي ها) قطعات مورد نياز ما را گران حساب كردند. 5 يا 6 ميليون دلار اضافه مي خواستند. مثلا از رقم 22 ميليون دلاري، ما فقط 14 ميليون دلار داديم و بعد متوجه شديم مي خواهند مبلغ اضافه را از ما بگيرند و به كنتراهاي نيكاراگوا بدهند كه ما نداديم. براي اين موضوع مدتي كشمكش بود.»

برخي براين باورند که سفر مک فارلين به تهران برنامه ريزي کاخ سفيد براي تحقق بخشيدن به تحليلي بود که قرباني فر دلال اسلحه به زبان رانده بود . جان کستر يکي از مقامات آمريکايي نيز در تاييد اين مدعا مي گويد: « مسئله سرنگوني دولت ايران مطرح نيست بلکه تغيير سياست هاي آن مورد نظر است .»  اين در حالي است که تحليل قرباني فر کاملا اشتباه بود و به نظر مي رسد آمريکايي ها در اين مورد اشتباه بزرگي مرتکب شدند.

آیت ا... هاشمي رفسنجاني پس از ورود مک فارلين و در مورد محموله مشکوک تبريز به کيهان در تاريخ 17/1/1366 مي گويد:

«.... اينها 4-5 سال است که زحمت مي کشند تا بگويند ايران از اسراييل اسلحه خريده است . البته ما در اينجا ضرر کرديم وقبول هم داريم ولي دنيا فهميد که ما نمي دانستيم ....... . يک بار فهميديم که يک جريان اسراييلي در اين قضايا دخالت دارد جلوي تخليه سلاحها را گرفتيم و دستور داديم که ان را برگردانند..... .» اين سخن او در آينده مورد تاييد اعضاي کميسيون تاور نيز قرار مي گيرد و آنها نيز تاييد مي کنند ايران محموله موشکهايي که روي آن آرم اسراييل بود را برگشت داده است.

رابرت مک فارلين که با نام  شون دولين و با پوشش امنيتي وارد ايران شده بود پس از افشاگري امام (ره) و فهميدن اينکه ايران در اين قضيه دست برتر را دارد در نهايت با خفّت مجبور به ترک تهران شد.

اما اين قضيه پس از  ورود مک فارلين به آمريکا ابعاد جديدي پيدا مي کند که رسوايي بيشتري براي آمريکايي ها به بارمي آورد و به بحران " ايران گيت " معروف مي شود. بحران آمريکا ايجاد ارتباط با ايران نبود بلکه آنها با عوايد مالي حاصل از فروش اسلحه به ايران به ضد انقلابيون نيکاراگوئه ، کنتراها، کمک مالي مي کردند.

به نوشته کيهان در آن زمان : « ايران پول اسلحه را به حساب بانک " ليکر سورس" ژنو ريخته بود و اليور نورث که همراه مک فارلين به تهران نيز امده بود امکان برداشت از آن حساب را داشت و وي مازاد اين پول را به حساب دوستان خود در نيکاراگوئه واريز مي کرده است.»

پس از اين رسوايي و افشاگري که آمريکا در عملياتي دوجانبه در ايران و نيکاراگوئه عليه دولت اورتگا رهبر "ساندنيست ها" انجام داده بود ريگان با ناراحتي از افشاي اين مسئله کميته اي سه نفره که در راس انها سناتور " جان تاور" قرار داشت تشکيل داد و به آنها ماموريت داد تا اين موضوع را بررسي کنند . اين کميته سه نفره به کميسيون تاور معروف شد.اين کميسيون ماموريت ميابد تا نقش شوراي امنيت ملي آمريکا را در بحران معروف به ايران گيت بررسي کند. رابرت مک فارلين افسر پيشين نيروي دريايي و مشاور امنيت ملي آمريکا متهم اصلي اين پرونده است . پس از وي جان پويند ديگر مشاور امنيت ملي کاخ سفيد ، اوليور نورث افسري که حق برداشت پول از حساب سوئيس را داشت و سپس ويليام کيسي رئيس سيا و دونالد ريگان رييس جمهور آمريکا قرار داشتند. اوليور نورث در عمليات سال 1980 آمريکا در طبس براي آزادي گروگانهاي سفارت آمريکا نيز شرکت داشت .

در 15 نوامبر 1986 ريگان اعتراف کرد که" 18 ماه است ارتباط سياسي محرمانه اي با ايران دارم". در نهايت در 21 نوامبر 1987 کنگره امريکا ريگان را مسئول همه اشتباهات مک فارلين معرفي کرد . کميسيون تاور نيز ريگان را متهم کرد . پس از اصرار فراوان کنگره آمريکا مبني بر کشف مقصرين بحران ايران گيت که پس از مشخص شدن کمک آمريکا به کنتراها در نيکاراگوئه به ايران کنترا معروف شد در 22 مارس 1987 پس از دوسال از گذشتن ماجرا ، مک فارلين با خوردن تعداد زيادي قرص واليوم دست به خودکشي زد.

افتضاح «مك فارلین» شامل دو بخش
*فروش اسلحه به ایران
*در اختیار نهادن درآمد ناشی از این مبادله به ضدانقلابیون «كنترا» در نیكاراگوا بود كه بر اساس قوانین داخلی ایالات متحده در ارائه كمك های دولتی به این گروه ها ممنوع بوده است.
این رسوایی زمانی فاش شد كه یك روزنامه آمریكایی اعلام كرد ایالات متحده برای آزادی گروگان هایش در بیروت كه در دست «جهاد اسلامی» هستند، به تجارت اسلحه با ایران می پردازد.سفیر رژیم صهیونیستی در آمریكا نیز اعلام نمود كه این معامله مستقیما با مقامات نظامی ایران صورت گرفته است. همچنین بعدها فاش شد كه «كنترا»ها همه مبلغ این سلاح ها را دریافت ننموده اند و مانند گذشته ،برای پیشبرد فعالیت هایشان به درآمد ناشی از قاچاق مواد مخدر ، متكی بوده اند.
برای بیشتر روشن شدن این ماجرا ، نگاهی به ابعاد مختلف آن ضروری است:
*1-نگاهی به بحران گروگان ها در خاورمیانه :
در سال های دهه 70 و 80 میلادی ، گروگان گیری های زیادی در خاورمیانه به وقوع پیوست. گروگان گیری 52 آمریكایی در سفارتخانه ایالات متحده در تهران توسط دانشجویان اصولگرای ایرانی آغازگر مجموعه اقدامات زیادی بود كه سال ها در كانون توجه رسانه های دنیا قرار داشت. البته این گروگانها در آغاز دوره ریاست جمهوری ریگان و بر اساس معاهده الجزایر آزاد شدند. در سال 1983 ، اعضای گروه الدعوه بدلیل چند بمبگذاری انتحاری در كویت دستگیر شدند كه حزب الله لبنان (به عنوان هم پیمان این گروه) در یك دوره 10ساله ، برای آزادی آنان 30 غربی را كه عمدتا آمریكایی بودند، به گروگان گرفت.
*2-تجارت تسلیحات:
در اولین گام ، «میشل لدین» ، مشاور «رابرت مك فارلین» ، رییس شورای امنیت ملی ،از «شیمون پرز» نخست وزیر وقت رژیم صهیونیستی برای انجام این معامله ،كمك خواست.در آن سال ایران در حال جنگ با عراق بود و برای تامین سلاح های مورد نیازش از طرف های غربی با مشكلات زیادی روبرو بود.در این طرح ،سلاح های آمریكایی از طریق یك دلال بین المللی به نام «منوچهر قربانی فر» به گروهی از سیاسیون به اصطلاح میانه رو در تهران تحویل می گردید. آمریكا متعهد شد پس از ارسال سلاح های مزبور ، معادل این تجهیزات را به رژیم صهیونیستی تحویل دهد و مبلغی را به عنوان پاداش ، به دولتمردان صهیونیست پرداخت نماید. «مك فارلین» به صهیونیست ها اطمینان داده بود كه دولت آمریكا و شخص رییس جمهور با این معامله موافق هستند.
در سال 1985 ، ریگان برای عمل جراحی روده خود به بیمارستان نیروی دریایی «بیتیسدا» رفت. «مك فارلین» به ریگان كه دوره نقاهت خود را می گذراند گفت كه اسراییلی ها برای حمایت از یك گروه از سیاستمداران میانه رو ایرانی ، نیاز به حمایت اطلاعاتی ما دارند. آنان خواهان برقراری روابط پشت پرده با ما ،« مك فارلین» برای اطمینان دادن به ریگان خاطرنشان نمود كه ایرانی ها ، «جهاد اسلامی لبنان» لبنان را برای آزاد نمودن  7 گروگان آمریكایی ، متقاعد نموده اند.ریگان در این دیدار ، چنین اقدامی را برای پرهیز از پیش دستی شوروی ها، لازم دانست.
در اولین مرحله موشك های ضد تانك «تاو» كه قابل هدایت باسیم هستند، در اختیار ایران قرار گرفت.
بعدها ریگان در كتاب زندگی نامه خود با نام" یك زندگی آمریكایی" (1990) یادآوری نمود كه وی به شدت نگران سلامت گروگان های آمریكایی بوده و به همین دلیل با این مبادله تسلیحاتی موافقت نموده است. همچنین او خواهان اقدام سریع این گروه ایرانی در آزادی گروگان ها بوده است.
بر اساس گزارش نیویورك تایمز ، این سلاح ها در جریان این معامله های پنهانی دراختیار ایران قرار گرفت:
*20آگوست1985 : 96  موشك ضدتانك تاو
* سپتامبر1985: 408 موشك ضدتانك تاو دیگر
*24 نوامبر 1985:18 موشك ضد هوایی هاوك
*17 فوریه1986 : 500 موشك ضدتانك تاو
*27 فوریه1986 : 500 موشك ضدتانك تاو
*24 می 1986 :508 موشك ضدتانك تاو و240 قطعه یدكی موشك های ضد هوایی هاوك
*4آگوست1986 : قطعات یدكی موشك های ضد هوایی هاوك
28 اكتبر 1986: 500 موشك ضدتانك تاو
*3-اولین مرحله مبادله:
در جولای 1985 ، نخستین محموله موشك های «تاو» به «منوچهر قربانی فر» دلال بین المللی اسلحه كه كه با برخی سیاستمداران ایرانی روابط دوستانه ای داشت ،تحویل داده شد و چند ساعت پس از این اقدام ، «ریورند بنجامین وییر »، گروگان آمریكایی در خیابان های بیروت رها شد.
*4-سانحه هوایی پرواز1285 شركت «آرو ایر»:
پس از تحویل محموله موشك های هاوك و ملاقات بی نتیجه «مك فارلین» با «منوچهر قربانی فر» در لندن ، پرواز1285 شركت «آرو ایر» كه حامل 250 تكنیسین آمریكایی بود ، در 12 دسامبر 1985 در منطقه «نیوفوندلند» ، سقوط كرد و در همان روز ، سازمان «جهاد اسلامی» لبنان مسئولیت آن را پذیرفت.این همان سازمانی بود كه مسئول گروگان گیری های لبنان نیز بشمرده می شد. این حادثه در چهارمین سالگرد انفجار های كویت روی داد. شش سال پیش از آن در كشور كویت شش عملیات انفجاری به طور همزمان روی داد كه سفارتخانه آمریكا نیز در میان اهداف آن ها بود.البته با وجود دستگیری چند عضو «جهاد اسلامی » لبنان پس از این حمله ،اعضای حزب الدعوه مسئول اصلی این حملات بودند.تحقیقات مراكز تحقیق هوانوردی در كانادا نشان داد كه به احتملا زیاد ،علت این حادثه افت ناگهانی ارتفاع بوده است و البته در بررسی های بعدی(2007) مطابق معمول بدون ارائه هیچ دلیل مستندی، ایران به دست داشتن در این ماجرا متهم شد.
*5-تغییر در برنامه ها:
در 5 دسامبر 1985 «رابرت مك فارلین» از مقام خود استعفا كرد و دریادار «جان پویندكستر» جایگزین وی شد.دو روز بعد ریگان در جلسه ای خواهان تحویل سلاح ها به واسطه هایی میانه رو در نیروهای مسلح ایران شد. با انتقال هوایی این سلاح ها به تهران ، گروگان ها اندك اندك آزاد می شدند. علی رغم پاره ای از مخالفت ها با این معامله، ریگان تصریح می كرد كه ما با تروریست ها گفتگو و معامله نمی كنیم و این معامله در برابر برابر آزادی گروگان ها صورت نمی گیرد. همچنین وزیر دفاع "كاسپر واینبرگر" از مخالفان این اقدام به شمار می رفت.
«اولیور نورث» پس از استعفای مك فارلین دو پیشنهاد ، شامل معامله مستقیم با تهران و اختصاص بخشی از درآمد این معامله به گروه های ضدانقلاب نیكاراگوا را مطرح نمود.پیشنهاد نورث 15 میلیون دلار كمك بود كه «قربانی فر» نیز 41درصد به آن افزود. با اعلام موافقت مقامات آمریكایی با این طرح ،پیشنهادات «نورث» عملی گردید.
در ابتدا ایرانی ها بدلیل بالا رفتن قیمت از سوی آمریكایی ها از خریداری این سلاح ها خود داری نمودند، اما با انتقال 1000 موشك «تاو» به ایران در فوریه 1986،از خود نرمش نشان دادند.از می تا نوامبر 1986 نیز محموله های زیادی شامل سلاح و قطعات یدكی تسلیحاتی كه ایران امكان خرید آن ها را از بازار آزاد نداشت، روانه تهران شد.
اما چنین معامله ای در تضاد با سیاست های كاخ سفید و قانون فدرال موسوم به بولاند بود.عده ای نیز معتقد بودند كه باید راه های دیگری برای كمك به شورشیان كنترا در پیش گرفته شود.
در ژانویه همان سال، پیشنهاد گفتگو با مقامات میانه روی ایران مطرح شد. ریگان كه امید زیادی به آزادی همه گروگان ها داشت ،با این پیشنهاد موافقت كرد. اما با وجود ارسال مستقیم سلاح ها به ایران ، هیچ گروگانی آزاد نشد.
این بار «مك فارلین» شخصا به تهران رفت تا برای آزادی 4 گروگان باقی مانده با رهبران ایرانی میانه رو گفتگو نماید. اما این مذاكرات ناكام ماند،چراكه در این گفتگو ها خواسته هایی نظیر عقب نشینی اسراییل از بلندی های جولان از سوی ایرانی ها مطرح گردیده بود.
در اواخر جولای 1986 ،«جهاد اسلامی» لبنان ، «مارتین لورنس مارتین جنكو» را آزاد كرد. «ویلیام كیسی» ، رییس سیا خواستار ارسال یك محموله سلاح دیگر به ایران در قبال این اقدام شد و ریگان بدلیل تلاش برای زنده ماندن گروگان ها با این درخواست موافقت كرد.
اما در اكتبر و سپتامبر1986 ، سه آمریكایی دیگر توسط یك گروه لبنانی ربوده شدند و با وجود ابهامات فراوان، گفته می شد كه آنان برای جایگزینی گروگان های آزاد شده ، ربوده شده اند.
در 2 نوامبر 1986 و به دنبال افشاگری مهدی هاشمی در روزنامه لبنانی«الشراع» ،خبر مبادله سلاح در برابر آزادی گروگان ها منتشر گردید. گفته می شود كه افتادن یك محموله سلاح ارسالی برای ضدانقلابیون نیكاراگوا و دستگیری 2 همكار سیا در نیكاراگوا ، منجر به افشای آن شده است.
یك رو بعد ایران ، آشكارابه صحت این معامله اذعان كرد و جزئیات سفر سرهنگ «نورث» به تهران را در تلویزیون دولتی ایران بیان نمودند .ریگان هم كه در مقابل عمل انجام شده قرار گرفته بود ، در یك برنامه تلویزیونی دلایل خود را اعلام كرد.
بعدها در جریان محاكمه «نورث» در سال 1989 ،مشخص شد كه وی اسناد دولتی زیادی را از بین برده است.البته وی مدعی بود كه برای حفظ جان همدستان و رابط های خود در ایران و نیكاراگوا به این كار دست زده است. كمی بعد نیز اكثر افراد مرتبط با این رسوایی از مشاغل خود ، بركنار شدند.
*6-كمیسیون تاور:
در 25 نوامبر ،رونالد ریگان دستور تشكیل كمیته ای حقیقت یاب را به ریاست «جان تاور» ، وزیر اسبق خارجه آمریكا ابلاغ كرد .بررسی عملكرد اعضای شورای روابط خارجی در 50 سال گذشته نیز در راس خواسته های ریگان بود.
در 26 فوریه ،گزارش نهایی كمیسیون با توجه به اظهارات 80 شاهد ، منتشر گردید با وجود اعلام اشتباهات مقامات عالی رتبه آمریكایی در این معاملات ، گفته شد كه ریگان در جریان ابعاد ماجرا و ارسال كمك به ضدانقلابیون «كنترا »نبوده است.البته در این گزارش از بی توجهی ریگان به عملكرد شورای روابط خارجی، انتقادات زیادی شده بود.
در 18 نوامبر سال بعد ، نمایندگان كنگره كه عمدتا دموكرات بودند، گزارش دیگری را منتشر نمودند كه در آن، انتقادات بسیار زیادی به ریگان شده بود.ریگان در مقابل ، تاسف عمیق خود را از این ارتباطات محرمانه با ایران اعلام كرد و تا 3 ماه در برنامه های تلویزیونی حاضر نشد. در نهایت ریگان مسئولیت همه این اتفاقات را پذیرفت و گفت كه اظهارات گذشته اش در مورد اینكه چنین معامله تسلیحاتی ای در برابر آزادی گروگان ها صورت نگرفته ، نادرست بوه است. همزمان نظرسنجی ها نشان داد كه محبوبیت ریگان از 67 درصد به 46 درصد رسیده است. و در آن دوره برچسب "رییس جمهور تفلون" به وی نسبت داده شد.
آمریكایی های مرتبط با این افتضاح با عفو بوش پدر روبرو شدند و تنها "بیل بریدان" به علت سرقت 30میلیون دلار از پول های ارسال شده برای كنتراها ، به زندان محكوم شد تا سرانجام پرونده این رسوایی بسته شود.

به هرحال هشت سال جنگ ايران و عراق در مرداد1367 با پذيرش قطعنامه 598 از سوي جمهوري اسلامي به پايان رسيد ، قطعنامه اي که امام خميني (ره) ، که با درايت خود توانستند جريان مک فارلين را هدايت کنند ، از آن به نوشيدن جام زهر تعبير کردند ، ايشان در پيام معروف قطعنامه از واقعيتهايي در مورد جنگ سخن گفتند که در آينده آشکار خواهد شد . هنوز معلوم نيست آيا هم اکنون پس از گذشت بيش از 21 سال از پايان جنگ آيا وقت آن نرسيده که اين واقعيتهاي ناگفته که يکي از آنها همين قضيه مک فارلين است، آشکار شود؟!